Toruń legend i mitów Specjalnie dla turystów przygotowaliśmy ciekawą trasę aktywnego zwiedzania toruńskiego zespołu średniowiecznego z przewodnikiem turystycznym: Trasa zwiedzania prowadzi przez najważniejsze i najcenniejsze toruńskie obiekty zabytkowe, z którymi wiążą się ciekawe, czasami wręcz niesamowite legendy i opowieści. To właśnie one najbardziej zaciekawią uczestników wycieczki. Dowiemy się dlaczego Krzywa Wieża jest krzywa, co z tą sprawą wspólnego mieli Krzyżacy i Wisła. Nie zabraknie wspinaczki na wieżę Katedry Świętojańskiej aby zobaczyć legendarny dzwon Tuba Dei - największy średniowieczny dzwon w Polsce. Oczywiście wiele legend wiąże się ze słynnymi piernikami toruńskimi, poznamy więc wiele interesujących i zagadkowych o nich opowieści, z których okazać się może, że wśród słodkich specjalności toruńskich są nie tylko pierniki, ale i popularne... Ale to wszystko w czasie zwiedzania. Zapraszamy! >>> Teatr Baj PomorskiTeatr działa w niezwykle bajkowym budynku, o wyjątkowo oryginalnej fasadzie, która jest jakby wielką drewnianą szafą, przez którą wchodzi się do wnętrza. Ogromny, oszklony zegar z wahadłem, odbijający obraz wieży kościoła Św. Jakuba, zapowiada prowokującą tajemnicę. By wkroczyć w świat opowieści, trzeba minąć głęboko osadzone, ukryte w cieniu wejście. Młody widz czyni to bez lęku, bo front otwiera się ku niemu szeroko. Wewnątrz witają postaci lalek, przypominając historie już znane i zapowiadając nowe. Nastrój całości dopełnia umiejętnie urządzony ogród. >>> Planetarium„A cóż piękniejszego nad niebo, które przecież ogarnia wszystko co piękne.” Wypowiadając te słowa pięć wieków temu, Mikołaj Kopernik w swych najśmielszych wizjach nie zakładał, że to co było tak odległe i nieosiągalne w jego czasach, może być prawie na wyciągnięcie ręki. I nie chodzi tu bynajmniej o ambitne plany podboju Marsa, ale o „coś”, co mamy w Toruniu. Otóż, w mieście narodzin samego Kopernika, przy ul. Franciszkańskiej na Starym Mieście znajduje się magiczne przejście do innego świata. Świata wybuchających supernowych, odległych gwiazd, nie odkrytych jeszcze planet czy okazałych mgławic. Kopuła toruńskiego Planetarium, wystająca tuż obok monumentalnej fasady Kościoła Mariackiego przyciąga wszystkich ciekawych poznania zagadek i tajemnic Wszechświata. >>> GeodiumGeodium to interaktywna ekspozycja poświęcona Ziemi jako planecie. Jej centralnym elementem jest obracający się i odpowiednio oświetlony model kuli ziemskiej o średnicy 2,15 m. Dzięki grze świateł w łatwy sposób można przekonać się, dlaczego mamy cztery pory roku, a po dniu następuje noc. Wokół globusa znajdują się interaktywne urządzenia, dzięki ktorym można samodzielnie eksperymentować, włączając odpowiednie przyciski. Na wystawie są też 2 stanowiska z kolekcją skał i minerałów. Odwiedzający znajdą tam wybuchający wulkan, ocean będący kolebką życia, monumentalny lodowiec z zorzami polarnymi, czy wreszcie makietę cywilizacji człowieka. Wizytę w sali Geodium polecamy rodzinom oraz grupom szkolnym (od V klasy szkoły podstawowej). >>> Muzeum PiernikaJednym z niemal obowiązkowych zajęć turystycznych w Toruniu jest poznanie historii i tradycji słynnych od stuleci pierników toruńskich. Możliwości ku temu jest dużo, ale szczególnie polecamy wizytę w muzeum, gdzie poza ciekawą i kolorową ekspozycją samemu każdy może doświadczyć pracy dawnego piernikarza toruńskiego. W trakcie spotkania uczestnicy przebierają się w stroje historyczne, słuchają legend piernikowych, poznają przyprawy, wypiekają pierniki, poznają smak toruńskich specjałów oraz bawią się w liczne zabawy piernikowe. >>> Muzeum Piśmiennictwa i DrukarstwaMuzeum zaprasza na warsztaty, podczas których uczestnicy mają możliwość zapoznania się z historią papiernictwa europejskiego i azjatyckiego. W ramach zajęć praktycznych zwiedzający samodzielnie czerpią papier. Interesujące eksponaty z dziedziny drukarstwa umożliwiają poznanie jego historii, zapoznania z metodami produkcji czcionek w Europie i Azji. Atrakcją zajęć jest samodzielne drukowanie certyfikatu odbycia warsztatów w Muzeum. W średniowiecznym skryptorium poznamy historię materiałów piśmienniczych uczestnicząc w pokazach obróbki pergaminu, dowiemy się jak w średniowieczu produkowano farby i zapoznamy się z poszczególnymi etapami malowania miniatur. Samodzielnie będziemy mogli pisać gęsim piórem i patykiem, co pozwali na lepszą ocenę doskonałości warsztatu ówczesnych skrybów. >>> Ogród ZoobotanicznyToruń oprócz zabytków i atrakcji kulturalnych oferuje również wiele możliwości obcowania z przyrodą. W toruńskim Ogrodzie Zoobotanicznym dzieci mogą z bliska zobaczyć zwierzęta, które do tej pory oglądały jedynie na książkowych ilustracjach i ekranach telewizorów... W niezwykłych pomieszczeniach ptaszarni otacza nas atmosfera tropiku, z odgłosami szumiącej kaskady, ptasiego śpiewu przerywanego od czasu do czasu przenikliwym krzykiem papug. Wszystko to w otoczeniu palm, kwitnących oleandrów i storczyków. Całość tworzy niezwykłe miejsce, będące nierzadko inspiracją do dalekich podróży, a zarazem takie do którego szczególnie w jesienne i zimowe dni chce się powracać. >>> Dom KopernikaKamienica, która uważana jest za dom rodzinny Kopernika to typowy dla średniowiecznych wielkich miast hanzeatyckich dom-spichrz: część mieszkalna znajdowała się na dole, a górne kondygnacje przeznaczone były na skład towarów, którymi handlował kupiec. Zobaczyć więc można w Toruniu jedyny tak dobrze zachowany średniowieczny dom patrycjuszowski, który wyróżnia się specyficznym układem wnętrza z wysoką sienią na czele. Połączona sąsiednia kamienica gotycka prezentuje natomiast ekspozycje poświęcone wyłącznie wielkiemu astronomowi i jego czasom: przełomu średniowiecza i renesansu. Zainteresowanie wzbudzi np. model okrętu Santa Maria, na którym w czasach Kopernika Krzysztof Kolumb odkrył Amerykę, co było jednym ze składników kształtowania się nowego świato-poglądu i kultury renesansowej. Zaciekawi też specyficzny horoskop wystawiony Mikołajowi Kopernikowi, który przepowiada jego życie jako wielkiego odkrywcy...; model średniowiecznego skryptorium - szafki-biblioteczki; model układu heliocentrycznego - największego odkrycia Kopernika; inna działalność astronoma obrazowana jest specjalną częścią ekspozycji. Poznać można też pracownię uczonego, modele ówczesnych instrumentów astronomicznych, na których pracował wielkie astronom i wiele innych. >>> Muzeum Podróżników im. Tony HalikaMuzea są nudne? Nie wszystkie! Uważacie, że nauczyć się czegoś można tylko w szkole? Nie prawda! Muzea w Toruniu zapewnią ciekawe lekcje na każdy temat, dając radość z poznawania nowych rzeczy małym odkrywcom. Muzeum im. Tony Halika poświęcone jest podróżnikom i pamiątkom z ich wypraw w różne miejsca świata. Wyjątkowa jest kolekcja pamiątek pochodzących z wielu krajów pozaeuropejskich i z rozmaitych kręgów kulturowych gromadzonych przez znanego podróżnika, torunianina, Tony Halika i jego zonę Elżbietę Dzikowską. Składają się na nią walizki i torby podróżne z naklejkami lotniczymi z wielu zakątków świata, czapki z napisem NBC, kasety filmowe, kamera, wskazujące na charakter pracy Halika–reportera, będącego wciąż w drodze. Z każdej wyprawy, prócz wielu zdjęć i nagrań filmowych, przywoził przedmioty, bądź związane z życiem codziennym ludzi, do których docierał, bądź też wykorzystywane przez nich do obrzędów rytualnych. Dużo tu wyrobów sztuki ludowej i pamiątkarskiej, broni, ozdób i amuletów. Zobaczyć można: naczynia do picia yerba mate – tradycyjnego napoju dawnych i dzisiejszych mieszkańców Ameryki Łacińskiej, przygotowywanego z ostrokrzewu paragwajskiego, ponadto rytualne maski kubańskie i ceramiczne kopie prekolumbijskich figurek bóstw i wojowników kultury Majów z wyspy Jaina. Na ekspozycji dominują nakrycia głowy z wielką pasją kolekcjonowane przez Halika - kilkadziesiąt czapek i kapeluszy pochodzących z różnych krajów świata. >>> Rejs po WiśleKrólowa polskich rzek - Wisła - również ma coś do zaoferowania małym turystom i ich rodzinom. Panorama miasta i jego okolic z pokładu statku czy pływająca kawiarnia dostarczą wiele niezapomnianych wrażeń. Rejs statkiem po Wiśle jest doskonałym urozmaiceniem zwiedzania lub stanowi jego relaksującą przerwę. >>> Rejs na Kępę Bazarową Przeprawa łodzią "Katarzynka" z przystani przed Bramą Mostową na przeciwległy brzeg Wisły, na wyspę wiślaną Kępę Bazarową może dostarczyć niezapomnianych wrażeń. Polecamy taką rodzinną wyprawę na Kępę Bazarową (>>>) skąd podziwiać można wspaniały widok nadwiślańskiej panoramy Torunia - okrzykniętej drugim z siedmiu cudów Polski (>>>) oraz zwiedzić ruiny średniowiecznego zamku Dybów (>>>) - dawnej siedziby polskich starostów i punktu kontroli ruchu na Wiśle i granicy polsko-krzyżackiej. Natomiast sama Kępa Bazarowa jest niepowtarzalnym rezerwatem przyrodniczym (>>>). MiniaquaparkNa obiekcie znajdują się dwa baseny. Pierwszy - sportowy o wymiarach 25 metrów długości i 12,5 metrów szerokości i głębokościach od 1,35 m do 1,80 m. Drugi - rekreacyjny w którym znajdują się rwąca rzeka i bicze wodne. Olbrzymim zainteresowaniem cieszy się 60 metrowa rura - zjeżdżalnia. Dodatkowymi, nie mniej ciekawymi atrakcjami są: jacuzzi, sauna. >>> Park linowyPark jest specjalnie przygotowanym terenem dla zabaw z użyciem lin. Bawić się mogą ludzie nawet bez żadnego doświadczenia w tym kierunku, zarówno dzieci, młodzież jak i ludzie starsi. Park linowy zapewnia niezapomniane wrażenia, adrenalinę i wysiłek na świeżym powietrzu. Aby bezpiecznie przejść trasę należy ubrać się w będącą na wyposażeniu parku specjalną uprząż z lążami, karabinkami i bloczkiem, założyć na głowę kask oraz przejść krótkie szkolenie posługiwania się tym sprzętem u instruktora parku. Są tu dwie ścieżki linowe, rozmaite przeszkody i utrudnienia, których pokonanie wymaga zręczności, sprawności fizycznej i przede wszystkim opanowania lęku wysokości. Trasy dla dorosłych przygotowane są dla osób mierzących nie mniej niż 160 cm wzrostu. Ze ścieżek dla dzieci mogą korzystać maluchy o wzroście co najmniej 120 cm. Na miejscu jest oczywiście instruktor, który odpłatnie może pomóc w przejściu całej trasy. >>> Ruiny zamku krzyżackiegoToruń jako pierwsze miasto krzyżackie na ziemiach polskich wyposażony był w zamek komturski, jeden z najważniejszych w państwie krzyżackim. Po zburzeniu przez średniowiecznych mieszczan toruńskich w 1454 r. dziś dobrze zachowały się mroczne podziemia, wieża Gdanisko oraz mury przyziemia i wieży. Próbą rekonstrukcji zamku jest jego makieta, która pokazuje, że toruński zamek różnił się od innych, późniejszych warowni krzyżackich swoim rozplanowaniem nie na rzucie kwadratu, a na rzucie podkowy. W podziemiach na zwiedzających czekają ekspozycje zbrojowni, kuchni, skryptorium, a ciekawostką i urozmaiceniem jest np. sala strachu. >>> Tuba DeiSłynny wawelski dzwon Zygmunta jest wprawdzie większy od toruńskiego Tuba Dei, ale za to młodszy. Dzwon toruński Tuba Dei (Trąba Boża) został odlany w roku 1500 i do czasu powstania Zygmunta w 1521 r. dumnie nosił tytuł największego dzwonu w Królestwie Polskim. Dziś natomiast jest największym polskim dzwonem średniowiecznym. Warto więc wspiąć się na wieżę gotyckiej Katedry Świętojańskiej, aby zobaczyć niezwykłego kolosa, który mierzy ponad 2 m wysokości i waży 7,5 tony. >>> Piernikowe MiasteczkoW dawnej średniowiecznej fosie oddzielającej toruńskie miasta: Stare Miasto i Nowe Miasto, pośród gotyckich murów obronnych powstało Piernikowe Miasteczko z myślą o najmłodszych. Na terenie dużego placu zabaw, wśród zadbanej zieleni powstały piernikowa piaskownica, zjeżdżalnia w kształcie piernikowego zamku oraz karuzela – piernikowa chatka. Są też huśtawki i ścianka wspinaczkowa oraz wygodne ławki dla dorosłych. Jednak największą atrakcją miasteczka jest brodzik z fontanną, gdzie latem dzieci mogą się kąpać. Patronem piernikowej krainy został Tytus deZoo, kultowa postać z komiksów Papcia Chmiela "Tytus, Romek i Atomek". Całość jest ogrodzona i dozorowana. >>> Parki EtnograficznePobyt w Toruniu to nie tylko wrażenia, które wywołuje miasto pełne zabytków średniowiecznych, renesansowych czy barokowych. To również nie tylko bogata oferta kulturalna, rekreacyjna, kulinarna czy dla aktywnego wypoczynku. W Toruniu można także dokładnie poznać dawną wieś Polski północnej (kujawską, kaszubską, chełmińską, tucholską, kociewską) jej zwyczaje, jej odmienności regionalne, jej życie codzienne. Szczególnie ciekawe i poznawcze jest to dla młodszych pokoleń, które obcując na co dzień z cywilizacją XXI wieku nie zawsze zdają sobie sprawę jak żyła wieś jeszcze 100 czy 200 lat temu. Zupełnie wyjątkowo zlokalizowany park etnograficzny (skansen) w samym centrum Torunia, tuż obok średniowiecznego Starego Miasta, daje taką niebywałą okazję; jest oazą ciszy i jakby zatrzymanym światem drewnianych chat pośród zgiełku ruchliwych ulic. Natomiast drugim podobnym toruńskim obiektem jest Zagroda Rybacko-Rolnicza na Kaszczorku, gdzie zgromadzone obiekty pokazują życie i pracę dawnych zawodów wodnych (flisaków, rybaków). >>> Fort IV Twierdzy ToruńW XIX w. Toruń został uznany za pruską twierdzę państwową I stopnia i stał się jednym z najważniejszych i największych ośrodków militarnych w Królestwie Pruskim. Z tego okresu pochodzi wiele różnego rodzaju obiektów infrastruktury wojskowej i wojennej, w tym 15 fortów głównych i pośrednich. Fort IV jest przykładem doskonale zachowanego obiektu fortecznego pierścienia zewnętrznego Twierdzy Toruń z końca XIX wieku. Dzięki unikalnej atmosferze tego miejsca możemy się przenieść w czasie do wieku pary i telegrafu. Fort stwarza możliwość przeżycia niezapomnianych wrażeń w labiryncie schodów i korytarzy, poznania dziejów militariów, zobaczenia 55-tonowych pancernych stanowisk obserwacyjnych artylerii, obrotowych wież obserwacyjnych, potężnych prochowni i in. >>> Miejsca widokoweKażdy "mały podróżnik" chce zawsze wiedzieć więcej i przede wszystkim - widzieć więcej. Jak sprawić mu radość? Najlepiej udać się na jeden z kilku punktów widokowych, gdzie w prezencie otrzyma "miasto na dłoni". Stamtąd będzie mógł rozpoznać miejsca już odwiedzone i te, do których dopiero się uda. Będzie mógł również podziwiać charakterystyczne budowle miasta i układ ulic "starówki". Wieża ratuszowa, wieża katedralna, taras obserwacyjny na Kępie Bazarowej pozwolą zobaczyć miasto z niemal każdej perspektywy. >>> Barbarka Spacerowa wyprawa na Barbarkę dostarczy wielu wrażeń: przyrodniczych, historycznych i rekreacyjnych. Położona wśród lasów Barbarka swoją historią sięga XIII w. i pierwotnie związana była z kultem św. Barbary, która wg legendy ukazała się tutaj pustelnikowi. Dziś jest doskonałym miejscem do rekreacji, wypoczynku i edukacji dla mieszkańców oraz turystów. Funkcjonująca tu Szkoła i Osada Leśna poza tym, że pełni funkcje rekreacyjne, to łączy w sobie rozwój świadomości ekologicznej, historycznej, patriotycznej i duchowej dokonującej się w bliskim kontakcie z przyrodą. Dla odwiedzających Osadę przygotowano atrakcje w postaci parku linowego, placu zabaw, grillowisk i palenisk. Na terenie Osady oraz na obszarze przyległym została wyznaczona sieć ścieżek turystyczno-edukacyjnych dla osób zainteresowanych przyrodą i historią regionu. Osada Leśna jest obiektem łączącym historię dawniejszą (istniało tu centrum pielgrzymkowe regionu) z bliską (cmentarz ofiar terroru hitlerowskiego), o atrakcyjnym krajobrazie leśnym (bory, dąbrowy i olszyny), otaczający stawy spiętrzone na strudze, której wody do początku XX w. poruszały młyn. Poza pospolitymi borami sosnowymi i mieszanymi istnieją partie świetlistej dąbrowy, ubogiego grądu, łęgu olszowego i olsu. >>> Fontanna Cosmopolis & planetoida Toruń (12999)Toruń - najbardziej astronomiczne miasto w Polsce, z którego pochodził Nicolaus Copernicus Thoruniensis, w którym w dziedzinie astronomii działa wiele instytucji naukowych i kulturalnych, stara się często podkreślać swoje związki z astronomią. Na turystów czeka więc wiele atrakcji "kosmicznych", a jednymi z nich są: "tańcząca" do muzyki i światła fontanna Cosmopolis oraz sąsiadująca z nią orbita z rzeźbą przedstawiającą Planetoidę "Toruń" (12999). Fontanna jest nawiązaniem do ósmej strony dzieła Kopernika "De revolutionibus..." przedstawiającej układ heliocentryczny. Fontanna ma 113 dysz wodnych rozmieszczonych na orbitach Merkurego, Wenus, Ziemi, Marsa, Jowisza i Saturna, z których na wysokość tryska woda. Krążącą między orbitami Marsa i Jowisza planetoidę odkrył na niebie 30 sierpnia 1981 r. amerykański astronom Edward Ted Bowell. Swoich obserwacji, jeszcze przy użyciu kliszy fotograficznej, dokonał w Anderson Mesa Station Obserwatorium Lowella w Arizonie. >>> Aleja GmerkówHanzeatycki Toruń i jego kupcy utrzymywali ścisłe i rozległe kontakty handlowe i kulturalne w całą Europą, zwłaszcza z Flandrią, Anglią, Rusią, Węgrami. Na tym wielkim handlu lądowym i morskim wyrosła potęga Torunia i fortuny jego mieszkańców. Do portu toruńskiego przybijały w średniowieczu statki pełnomorskie, a wielkim handlem morskim, wg zachowanych wykazów z XIV w., trudniło się aż 172 kupców toruńskich. Stąd też nazywano Toruń ówcześnie śródlądowym portem morskim. Formą pamiątki jest 25 gmerków średniowiecznych kupców toruńskich, którzy znakowali nimi swoje towary handlowe. Pokazano tu i wymieniono zaledwie część nazwisk znanych toruńskich średniowiecznych rodów kupców uprawiających wielki handel międzynarodowy. >>> Smok toruńskiWszystkich zwiedzających Toruń zaciekawia historia o smoku toruńskim, który widziany był w 1746 r. Relacja o pojawieniu się smoka w Toruniu została spisana w kancelarii miejskiej 13 sierpnia 1746 r. według zeznań dwóch świadków: mistrza ciesielskiego Johanna Georga Hieronimi, który widział nietypowego stwora 13 czerwca tegoż roku, oraz Kathariny Storchin, żony miejskiego żołnierza (członka straży miejskiej), która miała ujrzeć smoka w pierwszych dniach lipca. Potwór miał mieć długość 3,5 łokcia (prawdopodobnie ok. 2 metrów), cztery łapy jak jaszczur, ale zrośnięte błonami tak jak u nietoperza. Oryginał protokołu z relacjami świadków dotyczących smoka uznawany jest za zaginiony, choć był widziany podobno jeszcze w latach 60. XX w. w toruńskim archiwum. Protokół zaopatrzony był w rysunek przedstawiający smoka, opublikowany w 1934 roku na łamach toruńskiego dziennika "Słowo Pomorskie". Wygląd zwierzęcia pozwala na sklasyfikowanie go jako smoka latającego o cechach gada i ptaka. >>> Średniowieczni mieszczanie toruńscyBarwne ceramiczne postaci średniowiecznych mieszczan toruńskich ozdabiają mury gotyckiego Torunia. Spotkać ich można w strojach, nakryciach głowy z epoki, w różnych zakamarkach miasta, czasem w najmniej oczekiwanych miejscach, a wyłaniając się zza cegieł nadają niezwykłego uroku i klimatu. Gdzieś można znaleźć też krzyżaka, gdzieś toruńskie anioły. Spacer w poszukiwaniu postaci może być niekonwencjonalnym sposobem poznania toruńskich zaułków i zakamarków. >>> Osioł - osobliwy pręgierz toruńskiPręgierz miejski w postaci drewnianego osła ze spiczastym grzbietem obitym blachą pojawił się w rogu Rynku Staromiejskiego prawdopodobnie w 1629 r. To narzędzie kary stosowano głównie względem żołnierzy toruńskich. Często, aby zaostrzyć wymiar tej karnej „przejażdzki", do nóg skazańców przywieszano ołowiane ciężarki. Kara pręgierza była podwójna. Nie dość, że ostry grzbiet osła boleśnie wbijał się skazańcowi w siedzenie, to jeszcze delikwent wystawiony był na kpiny gawiedzi. >>> Centrum Nowowczesności "Młyn Wiedzy" To interaktywny ośrodek promujący nowoczesną komunikację naukową. Tutaj zwiedzający samodzielnie przeprowadzają doświadczenia, badają zjawiska z różnych dziedzin nauki, poznają prawa przyrody. Na przestrzeni 5 tys. m², na 6 kondygnacjach znajduje się przestrzeń wystawiennicza, pracownie naukowe, sale ekspozycyjne. A wszystko to w zaadaptowanym gmachu zabytkowych XIX-wiecznych dawnych młynów Richtera. Wizytówką instytucji jest Wahadło Foucaulta, umożliwiające obserwację zjawiska obrotu Ziemi wokół własnej osi. Sercem toruńskiego eksponatu jest 35-kilogramowa, chromowana kula wypełniona piaskiem, zawieszona na 33-metrowej linie, biegnącej od dachu po parter placówki przez wszystkie kondygnacje. Dzięki temu wahadło jest widoczne z każdego piętra. W Centrum można oglądać kilka wystaw stałych oraz wziąć udział w warsztatach tematycznych. >>>